انجمن ایرانی ژئومورفولوژی پژوهشهای ژئومورفولوژی کمّی 22519424 1 2 2018 11 18 شناسایی و تحلیل اشکال ژئومورفولوژیکی مرتبط با تحوّل گنبدهای نمکی (مطالعه‎ی موردی: گنبد نمکی کرسیا ـ دشت داراب) 73 86 77873 FA سیاوش شایان دانشگاه تربیت مدرس غلامرضا زارع دانشگاه تربیت مدرس محمد شریفی کیا دانشگاه تربیت مدرس شهرام امیری دانشگاه تربیت مدرس Journal Article 2018 11 18 یکی از لندفرم‎ها و چشم‌اندازهای جالب در طبیعت، گنبدهای نمکی هستند. این پدیده ویژگی‌های منحصربه‎فردی دارد و از نقطه نظر ژئومورفولوژی این عارضه از اهمّیّت شایانی برخوردار است. گنبدهای نمکی با رخنه‎ی توده‌های نمک در پوش سنگ رسوبی و رساندن خود به سطح زمین تشکیل شده‌اند. این عمل بر اثر چگالی کمتری که سنگ نمک از پوش سنگ خود دارد و همچنین به‎دلیل نیروهای تکتونیکی و خاصیّت ویسکوپلاستیکی نمک انجام می‌گیرد. گنبد نمکی کرسیا، ازجمله‎ی این لندفرم‌ها بوده که در جنوب‌شرقی استان فارس و شمال دشت داراب واقع شده است. این گنبد نمکی در گذر زمان با تأثیرپذیری از عوامل درونی و بیرونی دچار تغییراتی شده است. در این پژوهش سعی شده است با استفاده از نقشه‌های توپوگرافی و زمین‌شناسی، تصاویر ماهواره‌ای، روش پیمایشی و تحلیلی به بررسی این اشکال پرداخته شود. نتایج نشان داد که اشکال ژئومورفولوژیکی جالبی، ازجمله مخروط افکنه نمکی، خزش نمکی، چشمه‎ی نمکی، رودخانه‎ی نمکی و اشکال گل کلمی در اطراف گنبد نمکی کرسیا به‎وجود آمده است. در بین این اشکال، مخروط نمکی بیشترین وسعت را به‎خود اختصاص داده است. گنبد نمکی کرسیا با داشتن چندین پدیده‎ی ژئومورفولوژیکی، از ارزش علمی ـ آموزشی و زمین‎گردشگری برخوردار است. https://www.geomorphologyjournal.ir/article_77873_5f2312f5ba2e9ed7447b4d0b3798f082.pdf