انجمن ایرانی ژئومورفولوژی پژوهشهای ژئومورفولوژی کمّی 22519424 2 1 2018 11 18 تحلیل وقایع محیطی هولوسن دشت آزادگان بر اساس توالی و خصوصیات رسوب‎شناسی 49 66 77900 FA مهران مقصودی دانشگاه تهران 0000-0002-4973-8327 ابراهیم مقیمی دانشگاه تهران مجتبی یمانی دانشگاه تهران 0000-0002-2042-7365 امیرحسین چرخابی پژوهشکدۀ حفاظت خاک و آبخیزداری فاضل ایرانمنش دانشگاه تهران Journal Article 2018 11 18 دشت آزادگان در غرب استان خوزستان قرار دارد. این دشت نه‎تنها وارث مواد حاصل از آبرفت و بادرفت‎های دوران کواترنری است، بلکه رخدادهای محیط‎شناسی مانند تغییرات آب‎وهوایی که بر توالی و خصوصیت‎های رسوب‎شناسی تأثیر می‎گذارد را نیز با خود به‎همراه دارند. بنابراین، پژوهش پیش رو با هدف شناخت وقایع محیط‎شناسی، مانند تغییرات اقلیمی هولوسن در دشت آزادگان خوزستان، بر اساس خصوصیات رسوب‎شناسی انجام شد. برای این کار، دو مغزه رسوبی به عمق ده متر، یکی در منطقه رفیع (محیط دریاچه‎ای) و دیگری در منطقۀ جفیر (محیط رودخانه‎ای) به‎منظور بررسی خصوصیت‎های فیزیکی و شیمیایی برداشت شد و سپس در آزمایشگاه مورد بررسی قرار گرفت. در مورد خصوصیت‎های رسوب‎شناسی مغزه رفیع، نتایج نشان داد از سطح زمین تا عمق چهار متری، ذرات درشت‎دانه با بافت سیلتی لومی و از عمق چهار تا ده متری، ذرات ریزدانه با بافت سیلتی رسی وجود دارند. مدل رفتار رسوبی نمونه‎ها در قسمت اول، بسیار شبیه به محیط رودخانه‎ای است؛ اما در قسمت دوم، یعنی از عمق چهار تا ده متری، رفتار رسوبی کاملاً متمایز از قسمت اول، و توزیع دانه‎ها نسبت به عمق با افزایش ذراتی مانند رس و سیلت همراه است، بنابراین می‌توان نتیجه گرفت، شرایط رسوب‎گذاری ذرات ریزدانه در مغزه رسوبی رفیع، در محیط رسوبی کم‎انرژی با شرایط اقلیمی مرطوب‎تر اتفاق افتاده است؛ اما توالی عمودی رسوبات دلتایی و رودخانه‎ای در بالای رسوبات ریزدانه دریاچه‎ای در منطقه را می‎توان ناشی از پس‎روی سطح‌اساس خلیج‌فارس، به‎دلیل وجود شرایط اقلیمی خشک و نیمه‎خشک، به‎همراه کاهش بارندگی و افزایش انرژی رواناب دانست. https://www.geomorphologyjournal.ir/article_77900_b6fc87f40f0f6dfab9669471dd20d846.pdf